Onlangs kwam hier de saxofonist Jon Irabagon voorbij, als onderdeel van Barry Altschul's 3Dom Factor bracht hij een bezoek aan De Singer in Rijkevorsel. Hij maakt echter niet alleen deel uit van dit trio; zo realiseerde hij onlangs met een eigen tentet 'Server Farm' voor zijn eigen label Irabbagast Records.

Op 'Server Farm' is, ondanks dat het een tentet betreft, Irabagon de enige saxofonist. En met trompettist Peter Evans zelfs de enige blazer. Irabagon koos verder voor twee gitaristen, Miles Okazaki en Wendy Eisenberg, een violist, Mazz Swift, die we ook als vocalist horen, Matt Mitchell op toetsen, Chris Lightcap op basgitaar, Michael Formanek op contrabas, Levy Lorenzo op percussie en Dan Weiss op drums. En dit is een album met een verhaal, de titel 'Server Farm' verwijst ernaar. Irabagon reflecteert met dit album op de ontwikkelingen binnen de IT, waarvan AI de meest prangende is, met alle voor- en nadelen vandien. De saxofonist zegt daar zelf over: "The promise and threat of Artificial Intelligence are just in the air these days, people are paranoid about what's going to happen, and justifiably so. So I was thinking about that, and at the same time I was writing music for these nine specific musicians that I love and figuring out how to maximalize the way that they naturally play." Waarbij, zo moeten we nog even opmerken, hij zich onder andere liet inspireren door roemruchte voorgangers als de Carla Bley Bigband, Charlie Haden's Liberation Music Orchestra en de groep waarmee John Coltrane 'Ascension' maakte, overigens alle drie ensembles waarbij het eveneens niet alleen om muziek ging, maar ook om het overbrengen van een boodschap.

Beginnen doen we met 'Colocation' en Lorenzo op kulintang - een set gongs uit de Filipijnen, tot het gehele ensemble invalt met een onverwacht strakke ritmiek. Sterk aanwezig zijn Mitchell op de Fender Rhodes en Weiss op drums. Mooi is hoe in dit stuk, waarvan de titel verwijst naar data center waar je als klant ruimte kunt huren, ritmiek en abstractie elkaar op boeiende wijze afwisselen. Op 'Routers' is de ritmiek nog aantrekkelijker, prachtig ook zoals Irabagon - die zich op dit album een uitstekend componist betoont - hier de musici laat samenwerken. 'Singularaties' valt met name op door het grillige tentetspel, met bijzondere uitweidingen van de twee blazers en verderop een prachtige solo van Irabagon zelf, ingebed in ritmisch spel van Mitchell en Weiss. 'Graceful Exit' klinkt opvallend ingetogen en vangt aan met een schitterende solo van Lightcap, gevolgd door boeiende bijdragen van Mitchell op piano en Evans op trompet. Tot slot horen we Swift als vocaliste in het afsluitende 'Spy'.

Foto: Cees van de Ven

Labels: cd, Chris Lightcap, Jon Irabagon, Mazz Swift, Michael Formanek, Miles Okazaki, Peter Evans, Wendy Eisenberg

(Ben Taffijn, 26.6.25) - [print] - [naar boven]

'The 3Dom Factor' was de titel die de legendarische drummer Barry Altschul gaf aan een nieuw trio album dat hij in 2013 uitbracht met leeftijdgenoot en bassist Joe Fonda en de toen nog vrij jonge en onbekende Jon Irabagon. Dat smaakte naar meer en zoals dat dan vaker gaat werd de naam van het album de naam van het trio. Barry Altschul's 3Dom Factor bracht in 2015 'Tales Of The Unforseen' uit, in 2017 'Live In Krakau' en in 2021 'Long Tall Sunshine'. Het trio bestaat nog steeds en sloot een Europese tour deze vrijdagavond af in De Singer, Rijkevorsel. Dan tel ik het allerlaatste concert zaterdagavond in het Bimhuis niet mee, aangezien Altschul daarvoor Alexander von Schlippenbach als gast uitnodigde. In mijn eerdere verslag merkte ik reeds op dat dit trio met name opvalt door het sterke samenspel en de gelijkwaardige rol van de leden. Die conclusie kan ik nu wederom trekken, aangevuld met het geweldige spelplezier dat er in deze ruim een uur durende set werkelijk van afspat. Iets dat we onder andere gewaar worden door het geschreeuw tussen Alstschul en Fonda, de muziek ruimschoots overstijgend. Die klinkt overigens volledig akoestisch, wat hier meer dan voldoende is.

Twee klassiekers klinken er vanavond, 'Naima' van John Coltrane en 'Scrapple From The Apple' van Charlie Parker, naast 'GS 2' van Fonda helemaal aan het einde en verder de nodige improvisaties. Het concert begint in ieder geval direct in een fors tempo, waarbij Irabagon de leiding neemt en - onvermoeibaar in zijn spel - voorlopig ook houdt. Krachtig, melodieus en soms ook heerlijk ontsporend, alles uit zijn tenorsax persend wat erin zit. En dat natuurlijk fors opgezweept door een eersteklas ritmetandem. Als Irabagon even verderop eindelijk de tijd neemt om wat op adem te komen, horen we pas echt goed met wat voor musici we hier van doen hebben. Fonda mag aansluitend aan dit duet voor de eerste keer soleren. Ik ken hem met name van de samenwerking met Satoko Fujii en daardoor weet ik dat de man een excellente bassist is. Met niet alleen een uitstekend ritmegevoel, zo blijkt ook nu weer, maar ook met het vermogen om een melodie neer te zetten op zijn contrabas en dat is zeker niet iedere bassist gegeven. Altschul voegt zich er weer bij voor een abstract deel, waarin duidelijk sprake is van improvisatie en waarin Fonda zijn snaren aangenaam laat zingen. Tot Irabagon zich er weer bijvoegt en het geheel weer op stoom komt.

En ook dat is een constante in deze set, dat laveren tussen aan de ene kant vrij melodieuze patronen, waarin we die klassiekers terughoren, en de meer abstracte improvisaties aan de andere kant. Met die genadeloze groove als basis. Altschul en Fonda porren het vuur hoog op, sporen elkaar aan tot grote hoogte - zie dat hierboven genoemde speelplezier - en weten iedere keer ook weer Irabagon te inspireren tot bijzondere uitstapjes, waarbij hij naast de tenorsax ook de sopraninosax hanteert. U weet wel, de kleinste van de saxen met dat hoge, wat pregnante geluid. Irabagon laat hem snerpen en piepen tot onze oren ervan tuiten, met die solo waarbij hij gebruik maakt van de circulaire ademhalingstechniek als hoogtepunt. Voordat 'GS 2' klinkt, dat wederom met een solo van Fonda begint, horen we Altschul twee keer soleren. Als een onweer dat geleidelijk door de zaal trekt geselt hij snaredrum en bekkens, zijpaadjes bewandelend zonder de centrale ritmiek uit het oog te verliezen, spelend met iedere vezel van zijn lijf. En dat zien we Fonda ook doen aan het begin van het slot van deze enerverende set. We zien hem zich in het zweet werken op die harde snaren, diep geconcentreerd en met volledige overgave. Zonder meer een van de hoogtepunten van deze set. Mooi hoe hij de snaren laat zingen door zijn ene hand over de snaren te laten bewegen, terwijl hij met de andere hand plukt. Het loopt uit in een krachtige groove, waar mede Altschul voor tekent en die Irabagon begeleidt in intens en bezield spel. Van tenorsax overstappend op sopranino en weer terug, tot het sputterend stilvalt en het welverdiende applaus klinkt. Het publiek haalt ze terug voor de toegift, maar deze musici bedanken voor de eer. Alles is al gegeven.

Foto's: Jef Vandebroek

Labels: 3Dom Factor, Barry Altschul, concert, Joe Fonda, Jon Irabagon, mei25

(Ben Taffijn, 28.5.25) - [print] - [naar boven]

De monochromes waarvan sprake zijn vooraf opgenomen stukken muziek, bruitage, geluid, die dienen als achtergrond om de improvisatie van de muzikanten de vrije loop te kunnen laten gaan. Deze plaat werd op die manier één track van rond de veertig minuten, een collage van geluiden, aangevuld met het bevreemdende en confronterende improvisatiewerk van de muzikanten, die hun instrument zowel conventioneel als onconventioneel behandelen in de exploratie van die backdrops. Die collage is dus niet lukraak gemaakt (dus niet helemaal free), maar de monochromes (de backdrops) dienen als voedingsbodem voor de improvisaties door de bandleden. Zij willen een afschaduwing of vormgeving zijn van de helse, hectische en turbulente wereld waarin wij leven.

Dit is muziek of geluid dat een totaal nieuwe luisterhouding vraagt. Wie traditionele harmonieën verwacht komt uiteraard bedrogen uit. Wie muziek ziet als een geluidentaal die meer kan uitdrukken dan woorden zal hier weliswaar een hele luisteropdracht aan hebben, maar ook beloond worden. Invloed van Ligeti, multitemporele ritmelagen en lijnen, geïnspireerd door de Italiaans-Amerikaanse kunstenaar Harry Bertoia. Zijn Sonambient-sculpturen zijn allemaal penseeltrekken op dit expressieve doek.

Ingrid Laubrock (tenorsax, sopraansax), Jon Irabagon (sopranino sax), Zeena Parkins (elektrische harp), Tom Rainey (drums, percussie), Nate Wooley (trompet), Adam Matlock (accordeon).

Deze recensie verscheen ook in Jazz&mo' / Klik hier voor een albumteaser.

Labels: cd, Ingrid Laubrock, Jon Irabagon, Nate Wooley, Tom Rainey

(Marc Van de Walle, 10.2.24) - [print] - [naar boven]

Trompettist Dave Douglas is vaak op z'n best als zijn albums een thematische coherentie krijgen, of het nu gaat om persoonlijk verlies ('Be Still', 'Brazen Heart'), religieuze muziek ('Present Joys' rond de Sacred Harp-traditie) of zelfs Het Lam Gods ('Secular Psalms'). 'Songs Of Ascent', dat uit twee albums bestaat, legt de link met zijn Gentse project en werd geïnspireerd door psalmen 120 tot 134. Het resultaat klinkt niet bijzonder religieus, maar wel als het werk van een bevlogen band die speelt met vuur en souplesse.

Het was al geleden van 2015 dat Douglas een album uitbracht met deze bezetting, die stevig in de jazztraditie verankerd zit, maar ook de ruwe kantjes en bruisende energie intact houdt. Ornette Coleman is een referentie die meermaals opduikt, en hier en daar suggereert de band zelfs een groter, robuust ensemble. Douglas vormt een ultrasolide tandem met rietblazer Jon Irabagon en wordt geruggensteund door een ritmesectie die hem in een zetel plaatst. Het samenspel is gefocust en vetvrij, wat het des te straffer maakt dat elke muzikant in zijn/haar eigen huiskamer opnam. 'Book 2 - Steps' kan je enkel aanschaffen als abonnee van het label.

Klik hier om het album te beluisteren.

Deze recensie verscheen ook in Jazz&Mo'

Labels: cd, Dave Douglas, Jon Irabagon, Linda May Han Oh, Rudy Royston

(Guy Peters, 7.6.23) - [print] - [naar boven]

Als jazzliefhebber is het onmogelijk een trompettist met de status van Dave Douglas te miskennen. Deze exceptionele muzikant en componist verwierf zijn bekendheid in de jaren 90 met twee belangrijke groepen: Tiny Bell Trio en Dave Douglas Sextet. Hierna volgt een extreem productieve en creatieve periode met een essentiële rol in John Zorns Masada en met de Charms Of The Night Sky-groep. Centraal hierin staat de versmelting van jazz met joodse muziek respectievelijk Oost-Europese volksmuziek. Na deze periode komen belangrijke albums uit met het akoestisch jazzkwartet, waarin ook Chris Potter speelde, zoals: 'Magic Triangle' en 'Leap Of Faith'. Harmonie en lyriek zijn sleutelbegrippen in deze oorspronkelijke maar zeer toegankelijke groepssamenstelling. Het kwintet met pianist Uri Caine en saxofonist Chris Potter produceert maar liefst zeven platen. Dave Douglas is vanaf deze tijd leading trumpet player. Met het album 'Witness' wint elektronica aan invloed en wordt de muziek meer politiek geëngageerd. De wens tot onafhankelijkheid mondt uit in een eigen label: Greenleaf Music. Een nieuwe elektrische groep Keystone en een hagelnieuwe akoestische groep met Donny McCaslin als saxofonist wordt geformeerd. Hierna volgt Dave Douglas zijn eigen weg en neemt de aandacht voor deze muzikant af. Dat neemt niet weg dat hij nog steeds uitstekende jazz uitbrengt, bijvoorbeeld met Joe Lovano.

In Paradox presenteert de trompettist 'Songs Of Ascent', waarin psalmen uit de bijbel worden herdacht. Het Dave Douglas Quintet speelt twee lange en uiteenlopende sets, beide energiek en vol bezieling. De eerste set waarin stukken als 'Never Let Me Go', 'Deceitful Tongues' en 'Lift Up My Eyes' elkaar naadloos opvolgen vergen veel van de luisteraars in de zaal. Met een uitgestrekt palet aan rijke melodieën baant het kwintet zich een weg vol harmonische en gepassioneerde uitdagingen. Het tempo wordt afwisselend opgevoerd en gematigd. De solo's van Douglas en de uitzinnige saxofonist Jon Irabagon zijn in dit stadium overwegend abstract en meeslepend. De ritmesectie draagt de muziek door bloedstollende intervallen en ragfijne tegendraadse accenten. De uitgekiende avant-garde vraagt om een adempauze.

De tweede set is van een gelijke schoonheid, maar vergt veel minder van het publiek. De stukken zijn niet alleen minder uitgesponnen en overzichtelijker van structuur; de aard en toon zijn sensitief en prikkelend. De meeslepende avant-gardistische sfeer uit de eerste set wordt vervangen door een geslaagde zoektocht naar vernieuwende post-bop. Met saxofonist Jon Irabagon, pianist Marta Warelis, bassist Nick Duston en drummer Rudy Royston, blijkt de groep in staat tot extraverte, mysterieuze en experimentele vernieuwing, maar bereikt het ook de luisteraar met introspectieve, gevoelige muziek. Onderlinge dialogen en een scala aan kleuringen, timbres en tempowisselingen maken het noodzakelijk de muziek na te luisteren en dat nog eens te doen. Dave Douglas maakt als uitvoerend muzikant en als componist nog steeds gedurfde muziek. Zijn abstracte en bezielende concept is magistraal.

Klik hier voor foto's van dit concert door Louis Obbens.

Labels: concert, Dave Douglas, jan23, Jon Irabagon, Marta Warelis

(Louis Obbens, 30.1.23) - [print] - [naar boven]

Lees verder in het archief...

Menupagina's:

In memoriam
Cassandra Wilson
1955-2026
Foto: Cees van de Ven

Nieuws, tips, suggesties, adverteren, meewerken?
Mail de redactie.