Heel lang heb ik geloofd dat vaste bands te prefereren zijn boven ad-hoc ensembles. Ik herinner me een repetitie van een aantal R&B-grootheden die nimmer met elkaar speelden, in Cultuurcentrum De Oosterpoort. Het betrof George Kelly, voormalig tenorist van de roemruchte Savoy Sultans, gitarist Billy Butler van het Bill Doggett Combo en Roy Milton, drummer en zanger van zijn eigen Solid Senders, in de jaren veertig. Nou, het duurde meer dan een uur eer de club 'RM Blues', de grote hit van Milton, een beetje onder de knie had. Terwijl het, althans in mijn oren, een doodsimpele riff betrof.

Nee, dan het Bill Doggett Combo, een vast gezelschap dat we ooit op het (Haagse) North Sea Jazz Festival mochten aanschouwen. Wat een eenheid, wat een stootkracht, wat een feest.

Inmiddels zijn we een paar decennia verder. De jonge muzikanten van vandaag de dag zijn een stuk beter opgeleid, ze zijn veelzijdiger en lezen als de raven. (Wat niet impliceert dat ze daarmee ook per definitie 'beter' zijn, opwindender. Ik zou bijvoorbeeld wel eens willen weten hoeveel uur een gemiddelde blazer van een willekeurig conservatorium met de vorming van zijn of haar sound bezig is.)

Zomaar wat overpeinzingen tijdens het optreden van het Will Jasper-Peter Beets Kwartet, gisteravond in De Smederij. Deze muzikanten hebben allen wel eens met elkaar gespeeld, maar (zo goed als) nooit in deze constellatie. Hier en daar kon je dat even merken: dan stokte de flow eventjes, om gelijk daarna weer opgepikt te worden. Het grote voordeel van zo'n incidenteel verband van door de wol geverfde muzikanten is natuurlijk dat de artiesten op hun tenen moeten lopen, hun oren dienen te laten flapperen en zo weinig mogelijk op hun routine varen. Wanneer het inderdaad goed geverfde lieden betreft kun je er donder op zeggen dat het een memorabele avond wordt.

Gelijk in het eerste nummer, 'You Stepped Out Of A Dream', kregen we de groeten van tenorist Dexter Gordon. Will Jasper heeft daar vast en zeker een grote poster van boven zijn bed hangen. Hij heeft het fraaiste, meest doorleefde geluid van Groningen en Ommelanden.

De meeste bezoekers, dat lag wel voor de hand, waren afgekomen op pianist Peter Beets. Zijn kwaliteiten mogen bekend worden geacht. Listige modulaties in ballads, solo's die gelijk Brusselse kant lijken te zijn gesponnen, een zenuwslopende speurtocht in 'Caravan'. En heel soms plaatste de pianist één nootje dat het hele nummer memorabel maakte, om niet te zeggen het hele optreden. 'Perfect', om met componist en performance-kunstenaar Charlemagne Palestine te spreken. 'Yesterdays' kreeg een Art Tatum-intro en een Erroll Garner-behandeling in de begeleidende partij. 'Cedar's Blues' culmineerde in een enerverend duet in contrapunt tussen de klavierleeuw en de saxofoontitaan, een soort opgepimpte Bach Inventie. In Joe Hendersons 'Recorda-Me' speelde Beets een montuno, een kenmerkend deel van de mambo, waarin de solist improviseert op een repeterende melodisch-ritmische vamp.

De kracht- en breuklijnen werden gemarkeerd door bassist Hans Lass en drummer Sander Smeets. Die laatste had een mooie roffel over zich en was niet bang voor royale doses dynamiek. Lass verdween bijkans in zijn instrument wanneer hij de hoge nootjes aanstipte.

Altijd tof om in Groningen te spelen, verklaarde Peter Beets. Doorgaans denk je: ja, dat zei je gisteren in Spekholzerheide ook. Maar Peter meende het. Denk ik.

Tekst: Eddy Determeyer | Foto's: Hammie van der Vorst

Labels: concert, Hans Lass, Peter Beets, Sander Smeets, Will Jasper

(Eddy Determeyer, 4.11.25) - [print] - [naar boven]

Het mag geen mens verbazen dat Peter Beets zich waagt aan werk van een resem klassieke componisten - naast Tsjaikovski en Rachmaninov ook nog eens Borodin, Scriabin, Prokofiev en Rimsky-Korsakov - want een deel van zijn reputatie is gestoeld op zijn knappe Chopin-albums en een hommage aan George Gershwin. Het is ook niet zomaar een album van een jazzpianist die de klassieke stukken een jazzy vernislaagje geeft, maar eentje die de muziek daadwerkelijk vertaalt naar oldschool jazzcontext.

Dat Beets een aardig stuk kan spelen is een understatement, maar vooral: hij kan swingen als de pest, en dat is ook wat hier regelmatig gebeurt. Voor wie weinig met klassiek heeft, is dit een overtuigend album dat je meevoert naar een klassieke jazzclub met gedimde lichten, rinkelend glas en louche achterafzaaltjes. Voor wie vertrouwd is met de originele stukken zou het weleens een openbaring kunnen zijn, want Beets zet de composities naar zijn hand met zwier en panache.

Peter Beets (piano), Tom Baldwin (bas), Byron Landham (drums).

Klik hier om dit album te beluisteren.

Deze recensie verscheen ook in Jazz&mo'

Labels: Byron Landham, cd, Peter Beets, Tom Baldwin

(Guy Peters, 20.11.24) - [print] - [naar boven]

De ouwe staande piano van eetcafé De Smederij voelde zich aanvankelijk best senang. Maar na een nummertje of drie, tijdens de song 'Without A Song' (wanneer je die een song kunt noemen), bleek op pijnlijke wijze dat zich in het basgedeelte een aantal mutaties hadden voorgedaan. Een paar toetsen waren lelijk uit het lood geslagen. Tja, Peter Beets liet gelijk al in de eerste selectie - 'The Best Thing For You' - weten dat hij het instrument rauw lustte. Wat een jezustempo, wat een meedogenloze accenten, wat een attack!

Verwacht van Beets geen gezapige rondvluchtjes. Hij vliegt op gegist bestek, met de gashandle op 100%. Het kwam bij hem dan ook voor dat een liedje heel anders eindigde dan hoe het zijn leven was begonnen. Neem 'Con Alma'. In de loop van een minuutje of zes, zeven kwamen voorbij: 'Sweet And Lovely', 'Caravan' en een splintertje 'Mambo Jambo'. Voor 'Don't Be That Way', een van zijn herkenningsquotes, moesten we wachten tot na de pauze, in 'Tricotism'. Van de componist daarvan, bassist Oscar Pettiford, hoorden we ook al 'Blues In The Closet'.

Terug naar 'Con Alma': daar ontwaarden we ingenieuze parallelle lijnen tussen piano en bas (gehanteerd door de uitzonderlijk clean spelende Cas Jiskoot), octavenspel van Beets en Tatumesque slagregens en cataracten. 'This music can swing you into bad health,' zou drummer Art Blakey gezegd hebben. Volgens de vingers het brein of is het juist andersom?

De muzikanten hadden er duidelijk plezier in en de aanwezigen in de tot de rand gevulde Smederij niet minder. Drummer Tim Hennekes doet mij altijd denken aan Smiling Billy Higgins. Hij ging finaal uit het plaatje in het reeds genoemde 'Tricotism'. Iets degelijks kun je zeggen van Jiskoot, die onder meer een mooie vamp speelde in 'Yesterdays'.

Het jachtseizoen is officieel geopend, dames en heren.

Foto's: Diederik Idema

Labels: Cas Jiskoot, concert, Peter Beets, sep23, Tim Hennekes

(Eddy Determeyer, 30.9.23) - [print] - [naar boven]

Concert
Creatieve benadering van Gershwin
'Gershwin Celebration' door Peter Beets - Henk Meutgeert New Jazz Orchestra feat. Izaline Calister, donderdag 17 februari 2022, Kielzog, Hoogezand

Dit was niet de eerste keer dat George Gershwins magnum opus 'Rhapsody In Blue' door een Nederlands orkest werd uitgevoerd. Maar ik betwijfel of er hier ooit een harder swingende versie werd gespeeld. Dat had in de eerste plaats te maken met het arrangement dat orkestleider Henk Meutgeert had vervaardigd. Hij had de oorspronkelijke score van Frede Grofé voor het Paul Whiteman Orchestra tamelijk letterlijk overgenomen - maar had de nodige serres, dakkapellen en hoektorentjes aan het bouwwerk toegevoegd.

Om te beginnen was de instrumentatie – acht koper, vijf rieten en drie man ritme – anders: het New Jazz Orchestra bevat nu eenmaal geen strijkers. Het oorspronkelijke stuk bood ook geen onderdak aan zoveel variaties: Meutgeert had er zelfs een soort samba en en montuno doorheengeroerd. Het stuk zat het orkest, bestaande uit getalenteerde jongelui en beginnende veteranen, als gegoten. En pianist Peter Beets, mede-oprichter van de band en voornaamste solist, leefde zich uit op de Bösendorfer. In zijn solopartij permitteerde hij zich veel vrijheid en de vleugel liet alle nuances van dynamiek en coloriet de vrije teugel. Ook de boventonen die in het instrument huizen bleven niet onopgemerkt.

Met de indrukwekkende 'Rhapsody' was het tweede deel van het optreden begonnen. Het concert was gestart met Gershwins andere grote hit 'I Got Rhythm'. Beets had hier heel gewiekst drie varianten die altist Charlie Parker had bedacht verstopt. In de gauwigheid kon ik dat met mijn beperkte geestelijke vermogens niet precies volgen, maar 'Anthropology' en 'Chasin' The Bird' zullen er wel bij hebben gezeten. Parker schreef minstens een stuk of acht, negen variaties op 'Rhythm'. Hoe dan ook, het resulteerde in een spannende, creatieve start. De sluizen van de verbeeldingskracht draaiden nog een kiertje verder open in 'Summertime'. Hier en daar herinnerde het arrangement van Meutgeert aan de avant-gardestukken die Eddie Sauter voor de bigband van drummer Ray McKinley schreef, vlak na de oorlog.

Zangeres Izaline Calister was gastsoliste en zij bleek de perfecte match. Calister bracht het repertoire – overwegend songs uit 'Porgy And Bess'- tot leven met een instrumentale benadering en een snufje dramatiek.

In de wandelgangen werd gefluisterd dat Henk Meutgeert, die met ontspannen handbewegingen leidde, de band gaat verlaten. Iets met pensioen of zo. Nou zijn de wandelgangen in de regel wel wat betrouwbaarder dan de asociale media, maar ik ben geneigd het gerucht met een korreltje zout te nemen. Meutgeert kán helemaal niet weg. Wie gaat dan die fantastische, fantasievolle arrangementen schrijven? Wat moet het New Jazz Orchestra zonder Henk Meutgeert? Wat moet Meutgeert zonder het New Jazz Orchestra? Nou dan. Ik bedoel, je vrouw kun je met of zonder het nihil obstat van de Mietoe-politie nog wel de deur uitzetten, maar het New Jazz Orchestra zonder Meutgeert... Er zijn grenzen, mijnheer.

Foto's: Hammie van der Vorst

Labels: concert, feb22, Henk Meutgeert, Izaline Calister, New Jazz Orchestra, Peter Beets

(Eddy Determeyer, 23.2.22) - [print] - [naar boven]

Lees verder in het archief...

Menupagina's:

In memoriam
Cassandra Wilson
1955-2026
Foto: Cees van de Ven

Nieuws, tips, suggesties, adverteren, meewerken?
Mail de redactie.