Draai om je oren - Jazz & meer

		Draai om je oren Jazz en meer - Weblog

Concert
Tijs Klaassen denkt orkestraal
Tijs Klaassen Quintet, woensdag 22 mei 2024, Brouwerij Martinus, Groningen

Als er een gemeenschappelijk kenmerk van de huidige generatie jonge jazzmuzikanten aan te wijzen is, is dat misschien toch wel hun veelzijdigheid. Ze schrijven en spelen net zo makkelijk neo-bop als impro of fusion.

Bassist Tijs Klaassen (1993) is zo iemand. Zijn horizon reikt van impressionisme à la Bill Evans tot kamermuziek van de laatste honderd jaar. Hoewel hij een competente, puntig spelende bassist is die exact weet en voelt waar welke noten geplaatst moeten worden, is zijn werk als componist interessanter. Hij denkt uitgesproken orkestraal en weet met de combinatie alt- en tenorsaxofoon en keyboards wonderschone harmonieën te realiseren. Millimeterwerk met kleine tolerantie, zoals we dat in de werktuigbouw zeggen.

Nochtans blijft er tussen de bedrijven door veel ruimte voor de solisten. Mo van der Does reist op de klarinet tot voorbij waar Jimmy Giuffre ophield. Dat liet hij horen in de compositie 'Nelles' - genoemd naar het Amsterdamse verzorgingshuis Nellestein, waar Klaassen tijdens de covidperiode met de bewoners werkte ("een beetje tegenop gezien, maar achteraf een zeer positieve ervaring"). In 'Adhocism', het titelstuk van de nieuwe cd van het kwintet, ging toetsenspeler Floris Kappeyne een flink eind de ruimte in.

Drummer Wouter Kühne was de enige die buiten de leider een compositie had aangedragen. Hij droeg 'Shallow Reflections' op aan zijn helden, wier werk hij nooit zou evenaren, doch slechts vlakke spiegelingen ervan kon realiseren. Gezien zijn spel met versnellingen en vertragingen zou Martin van Duynhoven zomaar een van die helden kunnen zijn.

Foto: Willem Schwertmann

Labels: concert, Floris Kappeyne, mei24, Mo van der Does, Tijs Klaassen, Wouter Kühne

(Eddy Determeyer, 30.5.24) - [print] - [naar boven]

Cd's / Jazztube
Mo van der Does - 'Motet' (Dox, 2022)
Opname: september 2021
Marta Arpini - 'I Am A Gem' (Dox, 2022)
Opname: juli 2021
Lucas Santana 5tet - 'Ambivalence' (ZenneZ, 2022)

Helaas kon het jaarlijkse concert rond de winnaars van The Records, een initiatief van Keep An Eye, dit jaar wederom niet doorgaan met publiek. In plaats daarvan werd een livestream gemaakt, die je hieronder in de Jazztube kunt bekijken. De winnaars van vorig jaar, Mo van der Does, Marta Arpini en het Lucas Santana 5tet, namen in het afgelopen jaar hun album op, waarvan de muziek klonk tijdens dit concert. Hier aandacht voor beiden. 'Motet' van Van der Does en 'I Am A Gem' van Arpini verschenen bij Dox Records, 'Ambivalence' van Figueiredo Santana kwam uit bij ZenneZ.

Ik begin bij 'Motet'. De jury was 'erg onder de indruk van de sterke composities, de artistieke diepgang en gelaagdheid en zowel het samenspel als de solistische kwaliteiten' een uitspraak die verwachtingen schept. Zes musici vroeg Van der Does voor zijn project, wat betekent dat we naast deze rietblazer trompettist Alistair Payne, tenorsaxofonist/fluitist Matthias Van den Brande, basklarinettiste Jessie Brevé, pianist Floris Kappeyne, bassist Tijs Klaassen en drummer Wouter Kühne horen. Vier blazers impliceert een geluid dat regelmatig aardig in de buurt komt van een bigband, dat maakt opener 'Redemption' direct al duidelijk. Maar het album bevat ook prachtige individuele bijdragen, bijvoorbeeld die van Van den Brande op tenorsax en van Payne in het ingetogen 'Edward & Charles At The Diner'. Maar het meest opvallende aan dit album is inderdaad de hoge kwaliteit van de over het algemeen vrij ingetogen en verhalende composities. 'Mass For The Infidels', maar zeker ook 'Kappus’ Questions' met prachtige bijdragen van Kappeyne en Klaassen, zijn daar mooie voorbeelden van. Dit is een album dat de gemiddelde jazz overstijgt. De laatste drie stukken op het album vormen de titeltrack 'Motet', een voortzetting van al het moois daarvoor.

'I Am A Gem' van Marta Arpini is een volstrekt ander album, al was het maar omdat we hier met een vocaliste van doen hebben. Naast Arpinin horen we als vaste bezetting Adrian Moncada op piano, Massimo Imperatore op gitaar en banjo, Mauro Cottone op contrabas en Giacomo Camilletti op drums en percussie, naast een behoorlijk aantal gastmusici. Mooie luisterliedjes schrijf Arpini, liedjes die zich bewegen in het grensgebied van jazz, folk en rock. Over haar project zei de jury: 'Marta weet met haar project een mooie wereld te creëren op het podium, waar je als luisteraar wordt ingezogen', een opmerking waar ik me wederom geheel in kan vinden. Mooi daarbij is ook hoe Arpini, die ook alle stukken componeerde, een integratie weet te bereiken tussen de zang en de instrumentatie. Met als hoogtepunt het driedelige 'Frogs', waarbij ze in het derde deel ook de musici tot een vocale bijdrage weet te verleiden. Verder valt dit driedelige stuk op door de blazerspartijen en de frisse, rock georiënteerde gitaarsolo in deel twee.

Rietblazer Lucas Figueiredo Santana realiseert met 'Ambivalence' zijn tweede album bij ZenneZ Records in vrij korte tijd; vorig jaar verscheen 'Reflections'. Het kwintet bestaat naast Santana uit pianist Timothy Banchet, gitarist Davor Stehlik, bassist Tijs Klaassen en drummer Tim Hennekes. Santana verruilde in 2015 Brazilië voor Nederland en timmert sindsdien gestaat aan de weg. De muziek uit zijn vaderland is terug te horen op dit album, maar zonder dat het latin jazz wordt, want Santana's stijl valt beter aan te duiden met de term postbop. Het maakt dit album tot het meest uitgesproken jazzalbum van de drie die hier centraal staan. De jury betoonde zich 'onder de indruk van het charisma van de bandleider en de positiviteit die hij uitstraalt' en dat vertaalt zich zonder meer in de muziek, waarin deze saxofonist en fluitist duidelijk de sturende factor is. En zoals het titelstuk 'Ambivalence' aantoont, hebben we hier tevens te maken met een eersteklas solist. Met veel souplesse en een warme toon beweegt hij zich door het stuk. 'Luíz' verraadt duidelijk Santana's afkomst en is een van de weinige latin georiënteerde stukken. Wonderschoon klinken ook de ballades 'Regina' en 'Those Peacefull Nights', waarin het romige geluid van deze blazer optimaal tot zijn recht komt.