Ook dit jaar slaagde Sound in Motion er weer in om in De Studio te Antwerpen Summer Bummer te organiseren, met wederom een groot aantal musici uit de wereld van de experimentele muziek. Dit keer opgedragen aan trompettiste Jaimie Branch, die enige dagen geleden, nog veel te jong, overleed. Opmerkenswaard daarbij is dat er in twee dagen geen trompet klonk, helemaal geen koper overigens. Wel veel rieten en heel veel snaren. Het mocht de pret niet drukken.

Een opmerkelijke editie dus, ook vanwege het feit dat een groot deel van de aanwezige musici afkomstig is uit het Midden-Oosten, iets dat alles te maken had met de residentie van het Praed Orchestra!, een initiatief van Praed, ofwel klarinettist Paed Conca en de met elektronica werkende Raed Yassin. Verder hoorden we deze twee dagen Maurice Louca, Youmna Saba, Sam Shalabi, Radwan Ghazi Moumneh en Khaled Yassine. In het optreden van dat Praed Orchestra!, zestien musici sterk en in allerlei afsplitsingen daarvan. Het leverde mooie momenten op van muziek die balanceerde tussen free jazz, rock en diverse vormen van Arabische muziek. Een van de hoogtepunten in het concert van het Praed Orchestra! zat aan het einde, met een bijzonder intens zingende Alan Bishop, terwijl in andere stukken juist de meer ingetogen klanken overheersten. Bijzonder was ook het concert van The Dwarfs Of East Agouza (Bishop, Louca en Shalabi) eerder op de dag. Shalabi opende hier met felle rock, terwijl Louca er verderop verslavende ritmes ingooide, wat leidde tot een meeslepende maalstroom aan klanken, vaak zo kenmerkend voor de Arabische (pop)muziek.

Ook op zaterdag een drietal concerten van musici die elkaar vonden tijdens de residentie de dagen voor Summer Bummer. Alle drie kenmerkten ze zich door hun ingetogen karakter en de nadruk op klank, wellicht nog wel het sterkst tot uiting komend in de laatste optreden, waarin we Martin Küchen, Hanne De Backer en Alan Bishop op rieten aantroffen, vergezeld van de fenomenaal spelende percussionist Michael Zerang. Vooral het laatste stuk ging om pure klank, met Zerang op een soort van gong, qua klank de drie blazers dicht benaderend. Maar bijzonder was zeker ook de eerste van de drie met Louca en vier vrouwelijke musici: violiste Elisabeth Klinck, die op meerdere momenten dit festival bewees van alle markten thuis te zijn; harpiste Ann Eysermans, die helaas zaterdag als onderdeel van het Praed Orchestra! verstek moest laten gaan; Youmna Saba op oed en Els Vandeweyer op vibrafoon. Maar Saba hoorden we hier ook met hartverwarmende vocalen, waarmee ze de muziek het spirituele introk.

Het bleef deze twee dagen zeker niet bij Praed en alle afsplitsingen. Ocean Eddie, bestaande uit saxofonist Viktor Perdieus en de ook in het Praed Orchestra! aanwezige pianist Andreas Bral en accordeonist Stan Maris, verraste direct al met een prachtig ingetogen, dromerige set, de ideale klankwereld om zo'n festival mee te openen. Dat terwijl mooie repetitieve ritmes eveneens een grote rol speelden. Iets dat we ook terugvonden in de soloset van gitarist Tashi Dorji, zonder meer een van de hoogtepunten van dit festival. Zeer bijzonder was ook het optreden van Christer Bóthen, een inmiddels legendarische basklarinettist, op zaterdag. Waar hij zijn faam aan ontleent werd hier weer eens onomstotelijk duidelijk. De prachtige klank, het verfijnde gebruik van circulaire ademhaling, de vernuftige wijze waarop hij stiltes inzette: het laat niets te wensen over. Vooral het eerste deel met bassist Torbjörn Zetterberg kan worden bijgeschreven in de annalen. Halverwege mocht als gast drummer Hamid Drake aantreden en verruilde Bóthen de basklarinet voor de piano. Het deed me soms wel wat denken aan Abdullah Ibrahim, net zo swingend, de blues eer betonend.

Foto's: Geert Vandepoele

Labels: aug22, festival, Martin Küchen, Ocean Eddie, Praed Orchestra, summer bummer

(Ben Taffijn, 8.9.22) - [print] - [naar boven]

"Dat het optreden van het Brusselse trio Don Kapot niet langs de geijkte banen zou verlopen kon je al vaststellen voordat er een noot was gespeeld. Een eigenwijs knopje maakte zich los van het instrumentarium en verdween rollend op de deel van de schuur in Krassum. Zelden zal men een triumviraat hebben gehoord met een vergelijkbare rauwe power. Een soort punkjazz was het, doorspekt met lyrische vlagen. Een mooi hecht trio met voor de verandering uitgesproken dansbare jazz. Niemand danste."

Op zaterdag 27 augustus bezocht Eddy Determeyer in het Groningse Reitdiepdal de ZomerJazzFietsTour. Hij zag er optredens van Sanem Kalfa, het Nationaal Jeugd Jazz Orkest o.l.v. Maarten Hogenhuis, Jan Klare 3000 en Don Kapot. Daags ervoor bezocht hij in popcentrum Simplon de Proloog met optredens van Louis Sclavis & Vincent Courtois en Flat Earth Society.

Klik hier om zijn festivalverslag te lezen.

Bekijk hier een fotoverslag van de ZomerJazzFietsTour 2022 door Willem Schwertmann.

Labels: aug22, festival, zomerjazzfietstour

(Maarten van de Ven, 3.9.22) - [print] - [naar boven]

Zoals ieder jaar heeft Jazz Middelheim ook nu weer een coachingstraject uitgestippeld, waarbij een beroemde jazzmuzikant studenten van het Conservatorium Antwerpen uitdaagt om zichzelf te overstijgen in een samen uitgewerkte set, die ze live brengen op het podium van Jazz Middelheim. Dit jaar is de Deense gitarist Jakob Bro die met Flight Of The Black Zebra zorgt voor een avontuurlijk begin van deze laatste festivaldag.

Aka Moon heeft een jubileum te vieren. In 1992 begonnen saxofonist Fabrizio Cassol, bassist Michel Hatzigeorgiou en drummer Stéphane Galland dit trio, genoemd naar een Pygmeeën-gemeenschap waar ze even daarvoor verbleven. Het trio kenmerkt zich nog steeds door de powervolle groove en pakkende thema's, die met aanstekelijk spelplezier worden gebracht. Gallands stuwende en strakke drumwerk in combinatie met Hatzigeorgiou's lekkere attack en stevige basgitaargeluid, soms met een funky inslag, staan garant voor een ijzersterke ritmesectie. Leuk detail: Galland werkt met twee snaredrums, beide verschillend getuned. Voor deze gelegenheid trad Aka Moon aan met de Portugese accordeonist João Barradas. Een geweldenaar op zijn instrument, dat hij stante pede kan muteren in een zogenaamde synth accordeon, waarna iemand die zich buiten de festivaltent bevindt zou kunnen denken dat er ook iemand op Fender Rhodes meedoet. Hij toont zich in zijn solo's al net zo meeslepend als Cassol, wiens priemende en zangerige altsax Aka Moon vervolmaakt. Gekend zijn hun oosters getoonzette stukken, die zich langzaam ontvouwen, vaak vanuit inleidend saxofoonspel. Maar ook voor extatisch werk met jazzrock-elementen draait het drietal zijn hand niet om. En plots kun je verrast worden door een razendsnelle unisono interlude van bas en accordeon. Een heerlijk concert.

Het trio van gitarist Kurt Rosenwinkel brengt op Middelheim een repertoire van wat minder bekende standards en een enkele eigen compositie, zoals te horen is op hun laatste album 'Angels Around' uit 2020. Met Rosenwinkels 'Simple #2' start het concert vrij mainstream, met een hard geluid en veel guitar-wizzardy. Heel wat beter is 'Self Portrait In Three Colors', een mooi rustig stuk geschreven door Charles Mingus. Hierin komt de triosound goed tot zijn recht. Het stevige 'Punjab' van Joe Henderson geeft Gregory Hutchinson ruimte voor een eerste, typisch Amerikaanse hard aangeslagen drumsolo. Zijn trading fours met rimshots in een stuk van Jobim zijn heel wat interessanter. Het spel van Rosenwinkel heeft meer zeggingskracht als hij het wat kleiner houdt, in de ballads bijvoorbeeld. Dan krijgt zijn gitaarspel en -klank ook meer reliëf. In een bluesy stuk horen we pure, relaxte gitaarklanken op een bedje van fijn brusheswerk. Het optreden eindigt memorabel met een opzwepende solo van Hutchinson, waarin hij alles uit de kast haalt.

Daarna is het tijd voor een levende gitaarlegende: Philip Catherine. Hij opent met een prachtige uitvoering van 'Lover Man'. Zijn drumloze trio is geweldig op elkaar ingespeeld. Met name de piano van Andrioli en de gitaar van Philip vormen een elkaar subliem aanvullende twee-eenheid. Ze dartelen om elkaar heen, maar gaan plots ook op in een volle unisono. Maar ook bassist Bart De Nolf maakt intrinsiek deel uit van het trio, met zijn warme basgeluid. Catherine verstaat de kunst van de 'kleine' noten, die hij belangrijk kan maken, al kan hij net zo goed rinkelende akkoorden aanslaan. Hij legt zoveel gevoel in zijn spel. Catherine's gitaarspel raakt je in het hart, maar ook Andrioli's parelende pianolijnen zijn van een adembenemende schoonheid. Verstild soms, haast contemplatief. Tranentrekkend mooie lijnen strooit hij schijnbaar moeiteloos uit zijn mouw. Dan sluit violist Alexandre Cavaliere aan voor het aan Catherine's kleinzoon opgedragen 'Clement', een duo voor gitaar en viool. Een fijn tweegesprek. 'Broken Wing' volgt, een song die de gitarist nog speelde met Chet Baker. Mooi detail: Catherine die alles stillegt voor een echte pianosolo van Andrioli, waarna de viool elegant aanhaakt. Culminerend in een soort danser à deux. Het concert wordt besloten met een gevoelige interpretatie van het Oekraïense volkslied 'Sjtsje Ne Vmerla Oekrajiny', wat zoveel betekent als 'Oekraïne is nog niet vergaan'. Een mooi hart onder de riem.

Al van jongs af aan is Fred Hersch gefascineerd door de klank van het strijkkwartet. In de concertloze coronajaren putte de pianist kracht en inspiratie uit meditatie en nam hij een album op waarin hij zijn jazztrio laat samenvloeien met een strijkkwartet: het eind vorig jaar verschenen 'Breath By Breath'. Op Jazz Middelheim brengt Hersch dit project met een Europese setting: het Antwerpse Desguin Quartet, de Nederlandse bassist Clemens van der Feen en de Duitse drummer Jonas Burgwinkel. De vertolkte Sati Suite maakt indruk met prachtige, zwierige thema's en ademt een sfeer van elegantie en grandeur, in een mooie podiumopstelling: het trio staat in een halve boog rondom het strijkkwartet dat vooraan zit. De combinatie voelt heel naturel aan; nergens klinkt het ook maar een moment als geforceerd, mede dankzij de sterke composities - die zeker ook een zalvende en meditatieve inslag hebben - en gelaagde arrangementen. Een experimenteler stuk valt op door het slimme gebruik van ruimtes tussen de noten en pizzicatospel door de strijkers. Impressionistisch en subtiel. Na de suite speelt de groep nog enkele losse stukken, waaronder 'Pastorale' - een hommage aan Robert Schumann, jazz in perfecte symbiose met klassiek - en Monks 'Pannonica', solo ingeleid door Hersch en strijkend overgenomen door Van der Feen. Een waardige afsluiting van wederom een prima editie van Jazz Middelheim.

Klik hier voor een fotografisch verslag van de vierde dag van Jazz Middelheim door Cees van de Ven.

Labels: Aka Moon, aug22, Desguin Quartet, Fred Hersch, Kurt Rosenwinkel

(Maarten van de Ven, 2.9.22) - [print] - [naar boven]

"Wat tot voor kort Rabobank Amersfoort Jazz heette, vindt tegenwoordig plaats onder de naam Amersfoort World Jazz Festival. De vierdaagse is anno 2022 uitgebreid tot een 11-daags evenement, met meer dan 100 concerten. Er is nog maar één hoofdpodium in de buitenlucht, op het Lieve Vrouwekerkhof, waar in de weekenddagen de grote orkesten en publiekstrekkers neerstrijken. Het zonovergoten plein aan de voet van de markante Onze Lieve Vrouwetoren, omzoomd met gezellige horecaterrassen, wordt met lampjes en stoeltjes omgetoverd tot een stads openluchttheater, in de stijl van mediterrane jazzfestivals."

Storm Bakker doet verslag van het Amersfoort World Jazz Festival 2022. "Al met al een enerverende editie, die smaakt naar meer."

Klik hier om zijn festivalverslag te lezen.

Foto: Nico Brons

Labels: Amersfoort World Jazz, aug22, festival

(Maarten van de Ven, 24.8.22) - [print] - [naar boven]

De zondag van Jazz Middelheim is traditioneel de jazzdag of de familiedag. Na het rockgeweld van de avond ervoor konden jazzliefhebbers hun hart ophalen met deze derde festivaldag, waar volop genoten kon worden van mooie (samen)klanken, memorabele melodieën en fijne arrangementen. Al was de finale met twee grote orkesten, het Brussels Jazz Orchestra en het Metropole Orkest, misschien nét iets teveel van het goede.

De aftrap werd gegeven door bassiste Anneleen Boehme met haar Grande Picture Palace, een bijzondere samensmelting van een jazzkwintet en een strijkkwartet. Ook de gehanteerde combinatie van blaasinstrumenten - trompet, basklarinet en tuba - geeft deze formatie een heel eigen klank. We horen gedragen en elegante exposés, oriëntaalse invloeden en fijnmazige klankkleuren. Boehme heeft sinds haar beginjaren bij het LABtrio echt stappen gemaakt. Haar romige en woody basgeluid staat als een huis en grondvest Grande Picture Palace, waarmee ze in 2019 voor het eerst aantrad op Jazz Middelheim. Drie jaar later en met een album onder de riem is deze formatie uitgegroeid tot een bijzondere luisterervaring.

Ter gelegenheid van zijn 65ste verjaardag trad trompettist Bert Joris, een van de grootmeesters van de Belgische jazz, aan met het octet van zijn zoon Sam. Het feitelijke nonet manifesteerde zich als een soort pocket-bigband, eentje van het stevige soort met mooie krachtige unisono lijnen. Met het openingsnummer 'My Playground' betoonde Joris senior zich schatplichtig aan Park Den Brandt, waar hij niet alleen speelde als kind, maar ook jazzgrootheden zag als Clark Terry en Freddie Hubbard. Typerend voor de trompettist is en blijft zijn mooie ronde toon. Zo klinkt hij omfloerst en weemoedig in een nummer dat hij tijdens de coronapandemie schreef. Met de fijne collectieve begeleiding als balsem voor de ziel. Maar de band is evengoed in staat om lekkere hardbop neer te zetten.

En toen was het tijd voor een hoogtepunt van het festival. Jef Neves 'Mysterium'-project is alleen al bijzonder vanwege het feit dat een drummer ontbreekt. De Deense bassist Jasper Høiby, gekend vanwege zijn energieke aanpak, en Neves piano zorgen hier voor de voortstuwing, voor de groove. Dat past deze formatie perfect. Het zorgt voor een bijzonder en afwisselend klankpalet. Soms zelfs met invloeden uit de minimal music. Dan horen we weer een echt typisch swingnummer, dat herinnert aan de hoogtijdagen van de bigband. Met snel rollend en hamerend pianowerk van Neve, maar waar ook Teus Nobel schittert met een gestopte trompetsolo. Neves levenspartner Andy Dhondt zit ook in de band, hij is een van de saxofonisten. Het tweede pianoconcert van Johannes Brahms, een muziekstuk dat Neve altijd meeneemt op tour "om even alles los te kunnen laten", vormde de inspiratiebron voor 'The Final Curtain Call'. De set is bij momenten spectaculair. Neve verstaat de kunst warmbloedige stukken te componeren, waarin hij telkens weer blijft verbazen met zijn gepassioneerde en sprankelend krachtige pianospel.

Daarna was het tijd om de peetoom van Jazz Middelheim te eren, Toots (zijn achternaam is even overbodig als die van Elvis). In 2001 stond het Brussels Jazz Orchestra nog op het Middelheim-podium met de mondharmonicaspeler en vroeger ook gitarist - in dat kader was het mooi dat Philip Catherine een paar keer als gast kwam meespelen. De zwaarste rol van de avond was natuurlijk voor Grégoire Maret. De Zwitser kweet zich naar behoren van zijn taak, al kon hij Thielemans (daar is hij dan toch) geen moment doen vergeten, daarvoor zijn de voetstappen van de Brusselaar simpelweg te groot, met diens unieke gevoel van timing en toonzetting. Gastzangeres Tutu Puoane zorgde voor een welkome afwisseling, met een sterke interpretatie van 'The Man I Love' en een song van Miriam Makeba, die haar als geboren Afrikaanse naadloos paste. Nathalie Loriers verving de verhinderde Kenny Werner aan de piano.

Het tweede deel van de ode was voor het Metropole Orkest onder leiding van Vince Mendoza. Nog nooit zal het Middelheim-podium zo druk bevolkt zijn geweest. De volle orkestklank omlijstte Marets "broodje" (dixit Toots) perfect. Het mooie uitgebalanceerde totaalgeluid, zeer helder en gelaagd, kende tal van subtiele klankschakeringen. De samenwerking van dit orkest met Toots gaat terug tot 1961. Wat zal die warme bedding van echte strijkers de mondharmonicaspeler goed hebben gepast - heel wat beter dan die synthetische strings waarmee hij het in kleine bezetting moest doen. Een mooie break was er met 'Black Orpheus', een trio van mondharmonica (Maret), gitaar (Catherine) en piano (Hersch als verrassende gast). De bijdragen van Pedro Samoraez, die een aantal Braziliaanse stukken van Toots zong en scatte, kon mij minder bekoren. Fraaier was de uitvoering van 'Smile', een lied geschreven door Charlie Chaplin, door Puoane en het bisnummer 'What A Wonderful World', met een glansrol ook voor de strijkers.

Klik hier voor een fotografisch verslag van de derde dag van Jazz Middelheim door Cees van de Ven.

Labels: aug22, Bert Joris, Brussels Jazz Orchestra, Grand Picture Palace, jazz middelheim, Jef Neve, Metropole Orkest, Tutu Puoane

(Maarten van de Ven, 22.8.22) - [print] - [naar boven]

Eindelijk, na twee jaar is er weer eens een 'ouderwetse' Jazz Middelheim. De snikhete tweede dag van het festival is stijf uitverkocht en slotact Iggy Pop pookt de temperatuur nog eens extra op met een concert dat dezelfde annalen in zal gaan als het legendarische optreden dat Patti Smith in 2016 op het Middelheim-podium gaf. Haar "Fuck the chairs!"-uitroep zorgde ervoor dat de festivaldagen met rock-, pop- en hiphop-acts staconcerten zijn geworden. Al nemen bij de eerste twee concerten toch nog heel wat bezoekers in de grote festivaltent plaats op een uit het park meegenomen klapstoeltje. Voor zolang het zou duren...

De verbindende factor in de concerten van Terre Sol Four en Alabaster dePlume is drummer Karen Willems, die indruk maakt met even gevarieerd als subtiel percussiespel en en passant ook nog een belangrijke vocale bijdrage levert aan de chants die het optreden van de spirituele saxofonist Angus Fairbairn aka Alabaster dePlume karakteriseren. De Mancunian toont zich gepassioneerd in woord - "Thank you for living! A lot of people don't do it, but you do. So go on, keep on living!" - en daad, met zijn extatische saxofoonspel, dat soms wat doet denken aan Gato Barbieri.

Daarna is het de beurt aan TaxiWars, dat met verve zijn kokende en catchy mix van jazz en rock het hongerige publiek inslingert. Laat dat maar over aan hun charismatische showman par excellence Tom Barman met zijn bezwerende vocalen. Of aan die priemende saxofooninjecties van Robin Verheyen. En anders zijn daar nog altijd de groovende baspartijen van Nicolas Thys en het superstrakke en gelaagde slagwerk van Antoine Pierre. Mooi ook dat Verheyen met zijn additionele piano- en keyboardspel het bandgeluid nog wat extra dimensies mee weet te geven. Enkele rustige songs zorgen voor de nodige variatie.

Fijn om Thurston Moore, een van de grondleggers van het legendarische Sonic Youth, nog eens aan het werk te kunnen zien. Dat de muziek van deze New Yorkse experimentele noiserockband nog steeds diep in zijn poriën zit, bewijst Moore door het concert te openen met het optrekken van kenmerkend instrumentaal bouwwerk, waarin hij zijn gitaar samen met die van Debbie Googe en James Sedway vervlecht tot een tranceachtige noise. Daarna zijn er geleidelijk wat meer vaste structuren te ontwaren, die uitmonden in songs die herinneren aan de hoogtijdagen van Sonic Youth. Als uitsmijter worden we getrakteerd op een cover van de Velvet Underground-semiklassieker 'Temptation Inside Your Heart'. In de handen van Moore cum suis wordt deze lieflijke outtake binnenstebuiten gekeerd, om te eindigen in een prettige kakofonie.

En dan is het tijd voor de godfather of punk, Iggy Pop. Al na een nummer gaat het jasje van de 75-jarige zanger uit en toont hij zijn doorleefde ontblote bovenlichaam. Gaat normaal gesproken het lopen bij hem zeer moeizaam, op het podium valt daar weinig van te merken, zoals hij over het podium stiefelt en kronkelt. Met zijn uitstekende band vuurt hij een salvo van Stooges-songs af op het uitzinnige publiek. Zo krijgen 'T.V. Eye' en 'Search And Destroy' krachtige uitvoeringen, waarbij de bijdragen van trompettist Leron Thomas en trombonist Corey King zeker niet onvermeld mogen blijven. Met name het spel van Thomas kruidde de songs lekker op. De meeste composities van Iggy Pops laatste album 'Free' uit 2019 zijn bovendien van zijn hand. Niet gek dus dat naast de titeltrack het pakkende 'James Bond' een plaatsje had gekregen in de setlist. Naast zijn grote hits greep Iggy ook terug op zijn Berlijnse periode, met een swingende uitvoering van 'Sister Midnight' en het donkere 'Mass Production'.

Klik hier voor een fotografisch verslag van de tweede dag van Jazz Middelheim door Cees van de Ven.

Labels: Alabaster dePlume, aug22, festival, Iggy Pop, jazz middelheim, Karen Willems, TaxiWars, Thurston Moore

(Maarten van de Ven, 19.8.22) - [print] - [naar boven]

Lees verder in het archief...

Menupagina's:

Album van de maand:
Dave Douglas
- Transcend
Klik hier voor meer informatie

Nieuws, tips, suggesties, adverteren, meewerken?
Mail de redactie.